Bireysel Katılım Sermayesi (Melek Yatırımcı) ve Faydaları

BKS yüksek risk içermesi nedeniyle finansmana erişimde sıkıntı yaşayan başlangıç veya büyüme aşamasındaki girişimler için finansal bir araçtır. Hazine Müsteşarlığı bu sistemin Türkiye’de uygulama alanının yaratılması için “Bireysel Katılım Sermayesi Yönetmeliği” hazırlamış ve Yönetmelik 15.02.2013 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarih itibariyle yürürlüğe girmiştir.

Melek yatırımcıların, parlak fikri olan gençlerin kuracağı şirketlere koyacakları paranın yüzde 75’i vergiden muaf tutulacak. Şayet bu şirketin projesi Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, KOSGEB ve TÜBİTAK tarafından desteklenmişse, bu şirkete konulan paranın tamamı vergiden muaf tutulacak. Bu uygulama 31 Aralık 2017 tarihine kadar devam edecek. Bakanlar Kurulu bu süreyi 2022 yılına kadar uzatabilecek. 

melek-yatirimci-F147-57D2-2014

Hem tecrübesini hem de sermayesini girişim firmalarına aktararak önemli risk üstlenen melek yatırımcılar, ortağı oldukları erken aşama girişimlerin başarılı olmasında önemli rol oynamaktadırlar. Bu nedenle melek yatırım,birçok ülkede devlet tarafından teşvik edilmekte ve desteklenmektedir.

 

Bireysel katılım sermayesi (BKS) sisteminin usul ve esaslarını içeren Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik (BKS yönetmeliği) aşağıdaki hususları içermektedir:

 

1. BKS sisteminden faydalanacak yatırımcı ve girişim şirketinin nitelikleri,

2. Yatırımcılara sağlanan vergisel destek,

3. BKS sistemine başvuru şekil ve şartları,

4. Girişimci ve yatırımcıları bir araya getiren BKY ağlarına ilişkin hususlar,

5. Lisanslar ve akreditasyona ilişkin hususlar,

6. Yatırımlara getirilen kısıtlamalar,

7. ve BKS sisteminden faydalanan yatırımcı ve girişimcilerin faaliyetlerinin izlenmesi ve denetlenmesine ilişkin hususlar.

 

• Girişimci: Bir iş fikrine dayalı olarak kendi işini kurmak isteyen veya kuran gerçek veya tüzel kişiler.

• Bireysel katılım yatırımcısı (BKY): Kişisel varlıklarını ve/veya tecrübelerini başlangıç veya büyüme aşamasındaki şirketlere aktaran gerçek kişiler (melek

yatırımcı olarak da adlandırılabilir),

• Girişim şirketi: Bireysel katılım yatırımcılarının yatırım yapmak amacıyla sermaye koyarak ortak olduğu anonim şirket,

• BKY lisansı: Müsteşarlıkça belirlenen kriterleri karşılayan BKY’lere verilen ve devlet desteğinden yararlanma olanağı sağlayan belge,

• Bireysel katılım sermayesi (BKS): Bireysel katılım yatırımcılarının bu Yönetmelik kapsamında şirketlere aktardığı nakdi sermaye (melek yatırım olarak da

adlandırılabilir),

• BKY ağı: Girişimcilerin BKY’ler ile bir araya geldiği dernek, vakıf gibi tüzel kişiliğe sahip yapılar.

 melek yatırımcı

Kimler BKY olabilir?

 

• Sadece gerçek kişiler BKY olabilir.

• Şirketler ve diğer tüzel kişiler BKY olamaz.

• Herhangi bir gerçek kişinin BKY olabilmesi için Hazine

Müsteşarlığından BKY lisansı alması gerekir.

• BKY lisansının geçerlilik süresi beş yıldır. Bu süre sonunda

lisans yenileme talebinde bulunulması gerekir.

• Lisans başvuruları, BKY ağları vasıtasıyla yapılır.

 

Lisanslı BKY’ler, Yönetmelik kapsamındaki anonim şirketlere ait iştirak hisselerini en az iki tam yıl elde tutmaları şartıyla, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümlerine göre hesapladıkları hisselerin tutarlarının %75’ini yıllık beyannamelerine konu kazanç ve iratlarından hisselerin iktisap edildiği dönemde indirebilirler. Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenen araştırma, geliştirme ve yenilikçilik programları kapsamında projesi son beş yıl içinde desteklenmiş kurumlara iştirak sağlayan BKY’ler için bu oran %100 olarak uygulanır.

 

Yıllık indirim tutarı 1.000.000 TL’yi aşamaz. İlgili yıl kazancından indirilemeyen kısım, izleyen yıllarda 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre bu yıllar için belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak dikkate alınır.

 melek yat

BKY Olmanın Şartları

 

BKY’lerin Yönetmelik kapsamında faaliyet gösterebilmeleri için Lisans almaları zorunlu tutulmuş olup, lisans başvuruları 31/12/2013 tarihine kadar Hazine Müsteşarlığı resmi sitesi üzerinden yapılırken, bu tarih itibariyle akredite olmuş Bireysel Katılım Yatırımcısı Ağlar (“BKY Ağı”) üzerinden yapılmaktadır. [BKY ağı ise herhangi bir tüzel kişiliğe sahip olan ve BKY’lerin bir araya geldikleri oluşumlardır.] Lisans başvurusunda bulunabilmek için ise Hazine Müsteşarlığı bazı şartların varlığını aramaktadır. Bu şartlar iki temel grupta toplanmaktadır. Buna göre;

 

1.Yüksek Gelir veya Servet Kriteri

 

• Lisans almadan önceki iki takvim yılı için, yıllık gayrisafi geliri ayrı ayrı 200.000 TL (Yüksek Gelir Sahibi Yatırımcı) ve üzerinde olan yatırımcılar veya,

 

• Müracaat anında sahip oldukları her türlü menkul ve gayrimenkul varlıklarından oluşan kişisel servetin toplam değeri 1.000.000 TL (Yüksek Servet Sahibi Yatırımcı) ve üzerinde olan yatırımcılar.

 

BKY adayının bu iki unsurdan birini taşıyor olması yeterlidir. Ancak; ikamet edilen konut veya bu konutu ipotek ederek alınan herhangi bir kredi, sigorta sözleşmelerinden doğan haklar ve emeklilik primi şeklinde kazanılan mali haklardan ölüm veya emeklilik halinde ödenecek tutarlar, kişisel servetin hesaplanmasında dikkate alınmaz.

 

2.Tecrübe Kriteri

 

Bu ikinci grupta ise mali gücün yüksekliğinden ziyade tecrübenin varlığının yeterli görüldüğü kriterler yer almaktadır. Buna göre;

 

• Banka ve finansal kuruluşlarda fon veya portföy yöneticisi olarak ya da banka ve finansal kuruluşların küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin finansmanı, proje finansmanı veya kurumsal finansman birimlerinde veya girişim sermayesi yatırım ortaklıkları dahil girişim sermayesi şirketlerinde müdür veya dengi bir pozisyonda ya da daha üst bir pozisyonda en az iki yıl iş tecrübesine sahip olan veya,

 

• Lisans alınmadan önce son beş yıl içinde en az iki yıl, yıllık cirosu en az 25.000.000 TL olan bir şirkette genel müdür yardımcısı veya dengi bir pozisyonda ya da daha üst bir pozisyonda çalışan veya,

 

• BKY ağlarının birine lisans alınmadan önce en az bir yıl süreyle üyeliği bulunan ve müracaat sırasında 26. maddede belirtilen nitelikleri haiz halka açık olmayan en az üç şirkette BKY olarak ortak olan veya,

 

• Başlangıç veya büyüme aşamasındaki şirketleri desteklemek amacıyla kurulmuş olan yurt içi kuluçka merkezlerinde ya da teknoloji geliştirme merkezlerinde en az iki yıl tecrübesi bulunan ve bu merkezlerdeki başlangıç veya büyüme aşamasındaki en az üç şirketin her birine en az 20.000 TL sermaye koyan kişiler BKY olmak üzere başvuru yapma hakkına sahiptir.

 

Bu madde kapsamında geçen şirket yöneticiliği, BKY Ağı üyeliği vb. pozisyonların varlığını ispat edebilmek için BKY’nin çalıştığı şirketten ya da BKY Ağından çalıştığını veya üyeliğini gösterir bir yazı alması gerekecektir.

 

BKY Lisansı İçin İstenilen Evraklar: http://www.hazine.gov.tr/default.aspx?nsw=IgxZppdjiw/Bd1WNq4TIbA==-H7deC+LxBI8=&nm=1176

 

 

Resmi Gazete: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/02/20130215-2.htm

 

Yazar: Ferhat Altun

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar